Drukwerk in de Marge drukkers

(Klik op de plaatjes voor een grotere versie.)

Huis Clos: fraai fonds

door Adri Gorissen

Een opmerkelijk kleine uitgeverij is neergestreken in Rimburg. Huis Clos brengt in bescheiden oplages boeken die zowel qua vorm als inhoud bijzonder zijn.

Liefdevol stalt jo Linssen een deel van het fonds van Huis Cios uit. Dit/Dat, een tweedelige uitgave van poëzie en proza ter gelegenheid van de 85ste verjaardag van Lea Herberghs, Ziek van de zee – Paul van Ostaijen en de mystiek door Jan Oegema, Constant 1920–1005. Een nabestaan van Nic. Tummer en nog veel meer moois komt op tafel. Linssen en zijn kompaan Ben van Melick, die samen met Piet Gerards en Lily Balmaekers de mensen achter Huis Clos zijn, tonen zich het meest verguld met het boekje Han Bennink: Cover art for ICP and other labels. Daarin zijn de hoesontwerpen die jazzmuzikant Han Bennink voor cd’s maakte gebundeld en licht Van Melick die in een essay toe.

“Elk van de zevenhonderd exemplaren van de eerste druk heeft een eigen omslag en elke koper heeft zo een uniek boek in handen gekregen”, glundert Linssen. Allemaal puur handwerk dus. Handwerk dat verplicht, want bij de onlangs opgelegde tweede druk van vijfhonderd stuks is eveneens geen van de omslagen hetzelfde. Maar ook handwerk dat opvalt, want een bekroning als ‘Best verzorgd Boek’ is er inmiddels.

Huis Clos – een verwijzing naar het gelijknamige boek van Jean-Paul Sartre – bestaat al sinds 1985. Initiatiefnemer is de dan nog in Heerlen actieve, maar inmiddels in Amsterdam gevestigde grafisch ontwerper Piet Gerards. Uiteraard brengt hij werken over grafische vormgeving en typografie, maar ook prachtig verzorgde uitgaven met werk van avant-garde auteurs uit de jaren twintig van de vorige eeuw als Daniil Charms en Vladislav Chodasevitsj en werk van Limburgse schrijvers.
Lange tijd zit de uitgeverij in de Randstad, maar na een dipje enkele jaren geleden komt ze in Rimburg terecht. Oude vriendschap tussen Piet Gerards en Jo Linssen en Ben van Melick is de reden daarvoor.

Nu brengen ze, zoals in de catalogus van de uitgeverij voor 2010 staat, “Drie, vier titels per jaar. Relevante teksten van geëngageerde auteurs. Boeken die mooi zijn, niet bibliofiel. Functioneel maar niet geestloos.” De inhoud is heel belangrijk, stelt oud-neerlandicus Van Melick. “Onze schrijvers en onderwerpen vallen heel vaak buiten de gevestigde orde. Het zijn auteurs die wat te zeggen hebben, wat ze schrijven gaat ergens over. Dat proberen we op de beste manier weer te geven. Als je Piet Gerards als vormgever hebt, gaat dat vanzelf. We bestaan dankzij Piet.”

Ze laten het overigens niet bij boeken alleen, proberen als het even kan rondom de uitgave ook een project op te zetten. Zo hebben ze onlangs een boek over het werk van kunstenares Ine Schröder uitgebracht. Jo Linssen: “We kijken dan ook of we een expositie van haar werk kunnen regelen. Het houdt voor ons niet op als het boek is gepubliceerd.”

Voor 2010 hebben ze al enkele mooie plannen. Zo verschijnt begin van het jaar Complot rond een vierkant, een werk over de Goodwill-reeks (een befaamde boekenserie) van de in 2008 ter ziele gegane drukkerij Rosbeek uit Nuth. Verder staan onder meer een boek over Leo de Bruin, de grafisch vormgever die het beeld van uitgeverij Sun in Nijmegen bepaalde, en Chaim Levano, de in Heerlen geboren musicus en theatermaker, op de rol.

Ook leven nog heel wat ideeën bij de Huis Clos-groep. “We starten met een essay-reeks. Om te beginnen moet daarin Gebruiksaanwijzing der lyriek van Paul van Ostaijen, een sleuteltekst voor dichters die nadenken over hun werk, verschijnen. Bovendien denken we aan een serie libellen: pamfletten over actuele zaken. Daarin zou als eerste een tekst van Nic. Tummers en mijzelf moeten komen over de architectuur in Heerlen en het Maankwartier”, vertelt Van Melick.

Het geld om al dat fraais mogelijk te maken, wordt per project bij elkaar gehaald. Omdat ze zelf vrijwillig alles doen, kost de vormgeving, de productie, de administratie en redactie helemaal niets. “Het is onbetaald werk, maar geen hobby”, zegt Linssen, “er zit een gedrevenheid achter die verder gaat dan alleen maar mooie bibliofiele boekjes maken.”

Overgenomen uit Dagblad De Limburger

Uitgevers: Ben van Melick (redactie) / Piet Gerards (vormgeving/productie) / Jo Linssen (productie/distributie) / Lily Balmaekers (administratie)

Een fondscatalogus is op aanvraag verkrijgbaar (info@uitgeverijhuisclos.nl).